Sau gần 5 năm bỏ viết, ngày đầu tiên cầm bút trở lại, mình đã không thể hoàn thành một bài viết tử tế. Những ngày tiếp theo, mình phải dựa vào cảm hứng để viết. Có những lúc ý tưởng tuôn trào, cảm xúc thăng hoa, mình có thể ngồi liền hàng giờ trước màn hình máy tính. Nhưng khi mất cảm hứng viết, mình chỉ biết thất vọng, chán chường nhìn bàn phím thở dài.
Bây giờ đã khác, dù hôm ấy tâm trạng buồn bực thế nào, dù có nhận được tin nhắn thúc giục của khách hàng, dù thời tiết ẩm ương khó chịu, mình vẫn viết được. Mình đã vượt qua trở ngại mất cảm hứng viết đó bằng cách nán lại bàn làm việc, thử một vài kiểu viết mới lạ, sáng tạo hơn.
Viết ngắn
Đó là một ngày mưa tầm tã và mình đang tham gia thử thách viết hằng ngày. Thế nhưng khi mở máy tính để gõ thì mọi thứ trong đầu bay đi đâu mất. Cộng thêm không gian ẩm ướt, hơi lạnh len lỏi vào người khiến mình chẳng muốn viết gì cả. Mình cứ ngồi thừ ra như vậy, loay hoay mãi không gõ được chữ nào, thế là mình nghĩ: “Thay vì viết bài dài, tại sao không viết ngắn?”
Và rồi mình đã viết ngắn những gì xuất hiện trong đầu: một câu cảm thán bày tỏ cảm xúc, một câu hỏi bâng quơ hay một kinh nghiệm, một bài học mình đúc kết được. Sau này, mỗi khi học viên mất cảm hứng viết, mình thường gợi ý các bạn viết ngắn tùy ý, ví dụ:
– “Hôm nay là một ngày đẹp trời!”
– “Mình thích ngắm hoàng hôn nhất”
– “Có nơi nào bạn đã đi một lần và muốn quay lại lần thứ hai không?”
– “Đôi khi mãi nhìn vào người khác, chúng ta quên mất chính mình, quên mất bản thân cũng có thành tựu, cũng đáng được ghi nhận.”
Nếu bạn thích tạo ra những câu văn, đoạn văn cực ngắn nhưng vẫn giàu thông điệp giống như ví dụ thứ 4 mà mình vừa gợi ý, thử áp dụng mẹo nhỏ sau đây: Ban đầu bạn luyện tập viết dài, cứ để cho ý tưởng tuôn ra như dòng suối. Sau đó bạn tiếp tục biên tập rút ngắn gọn lại bằng cách bỏ đi từ thừa, cụm từ không cần thiết, sử dụng từ ngắn thay cho từ dài… Trường hợp bạn chỉ muốn viết ra những câu đơn giản, không trau chuốt câu từ hay bắt buộc rằng câu đó phải đặc biệt ý nghĩa, thì nên viết câu cảm thán hoặc câu hỏi nhé.
Viết danh sách
Kiểu viết này được mình giới thiệu nhiều trong những bài viết trên duongstory.com lẫn trong bài tập thực hành của khóa học viết cơ bản. Viết danh sách là cách viết gạch đầu dòng hoặc đánh số thứ tự để trình bày một thông tin nào đó.
Khi mất cảm hứng viết, mình thường áp dụng cách viết danh sách. Lý do là vì mình quen viết các bài dài theo từng đoạn văn. Còn với cách viết danh sách, mình chỉ cần liệt kê ý tưởng một cách tự do, không cần câu cú phải dài dòng hay câu phải đầy đủ chủ ngữ – vị ngữ. Cách viết này giúp mình vượt qua tình trạng chán viết, có thêm cảm hứng mới, đầu óc được sáng tạo linh hoạt hơn.
Ví dụ, mình sẽ gạch đầu dòng những chủ đề cần phải hoàn thành cho khách hàng, những cuốn sách cần phải đọc xong, những bản thảo dở dang cần phải biên tập, những email phải phản hồi gấp,… Viết ra không chỉ giúp mình tìm lại cảm hứng mà khi nhìn vào danh sách đó, mình cảm thấy cần phải nghiêm túc hơn. Thế là mình xốc lại tinh thần, tập trung làm việc.
Viết về sự buồn chán
Mỗi lần mất cảm hứng viết, hãy kể ra những điều làm bạn chán nản. Đôi khi cảm giác chán chường đó sẽ rơi rụng dần qua từng con chữ. Dĩ nhiên không phải lúc nào mình cũng áp dụng thành công, có những khi mình viết xong vẫn không lấy lại cảm hứng, nhưng kỳ lạ là sự chán nản cũng biến mất, mình cũng thấy tâm trạng nhẹ nhàng dễ chịu hơn.
Nếu bạn mất cảm hứng, thử viết ra: vì sao bạn lại mất cảm hứng, có điều gì khiến lòng bạn lăn tăn gợn sóng không thể viết ra, bạn nghĩ gì trong đầu, bạn muốn viết ra những gì,… Bạn không cần quan tâm logic hay ngữ pháp, cứ thế trút hết phiền muộn vào con chữ. Trong cuốn sách Viết từ số 0 mà mình vừa xuất bản, phương pháp viết tự do không theo suy nghĩ nào là cách chữa chán viết cực kỳ hiệu quả. Thậm chí học viên của mình khi viết xong, cảm thấy như được gột rửa tâm hồn, thế là hăng say ngồi vào bàn viết.
Viết chú thích ảnh
Bạn có để ý rằng, mỗi khi đăng một bức ảnh nào đó lên mạng xã hội, thông thường chúng ta sẽ viết một vài dòng mô tả cho hình ảnh đấy không? Điều kỳ diệu của những dòng chú thích là chúng mô tả rõ hơn, giải thích cụ thể hơn về bức ảnh, giúp người xem hiểu được thông điệp bạn muốn truyền tải dù chỉ lướt nhanh qua vài giây ngắn ngủi.
Mỗi lần mất cảm hứng viết, mình lại viết chú thích ảnh. Mình tìm lại các bức ảnh cũ đã lâu hoặc những bức ảnh vừa chụp được, kể cả một bức ảnh đẹp nào đó trên internet tải về còn nằm yên trên máy tính. Mình viết một câu, có đôi khi là một đoạn văn thật ngắn như sau:
– Bổ sung một thông tin mới cho bức ảnh, ví dụ bức ảnh mình chụp cánh đồng lúa rộng mênh mông, bờ bãi xanh non, mình sẽ chú thích là: “Hôm nay đi ngang qua cánh đồng lúa non xanh mơn mởn, không biết còn bao lâu nữa mới đến mùa thu hoạch nhỉ”. Như vậy, độc giả sẽ biết cánh đồng này không chỉ rộng mà còn có những cây lúa non.
– Nêu cảm nghĩ của bản thân trước bức ảnh đó, ví dụ bức ảnh chụp về ngôi nhà đang sinh sống, mình sẽ viết mô tả: “Mỗi lần đi xa trở về nhà, mình cảm tưởng như bao muộn phiền, giận hờn đều được gột rửa. Bước vào nhà, thấy có người thân yêu đang chờ đón, trên bàn có bữa cơm nhà nóng hổi, mình thấy hạnh phúc biết bao”.
Bạn nhớ khi viết chú thích ảnh nên ưu tiên trình bày ngắn gọn, rõ ràng dễ hiểu đồng thời không lặp lại nội dung trên ảnh đã có. Để học cách viết ngắn gọn, bạn thử tìm hiểu cách viết dạng trích dẫn mà mình đề cập trong cuốn sách Viết từ số 0 – Từ câu chuyện để đọc đến bài học để viết nhé.
Khi mất cảm hứng viết, mình thường áp dụng các phương pháp trên, thế nhưng không phải lúc nào cũng thành công. Những khi đó, mình sẽ buộc phải rời bàn làm việc để tìm đến khoảng trời, cây xanh, làn gió, bông hoa,… để thanh lọc tâm trí, thả trôi những phiền muộn trong lòng. Rồi một vài giờ hoặc vài ngày sau, mình quay lại với viết, chậm rãi gõ từng từ. Và giờ đây, mình đã khắc phục được tình trạng mất cảm hứng viết. Mình có thể dễ dàng viết ra bất cứ điều gì mình muốn, miễn là có một công cụ để viết.
